Drie boeken over ballet

Ballet is ontstaan tijdens de Renaissance in Italië en heeft zich daarna aan het Franse hof verder ontwikkeld. Hendrik III maakte van ballet een vaste amusementsvorm aan het hof. Opvolgers Hendrik IV en Lodewijk XIII leerden zelf al op jonge leeftijd dansen. In 1661 werd de Koninklijke dansacademie opgericht en vanaf dat moment kreeg elke danser dezelfde danstechniek aangeleerd.

Wie tegenwoordig een professioneel balletdanser(es) wil worden, moet daar al jong mee starten. Een opleiding aan een balletacademie is vereist. Hiervoor moet eerst een toelatingsexamen in de vorm van een auditie gedaan worden. De concurrentie is vaak moordend.

Er zijn veel jeugdboeken over ballet geschreven. Dat dit lang niet allemaal vrolijke, roze en zorgeloze meisjesboeken zijn, maar ook diepgaandere verhalen waarin ballet een belangrijke rol speelt, bewijzen onderstaande boeken.

De balletschoenen van Aya

Catherine Bruton, 2020, ISBN 9789043533164

Aya is 11 jaar oud en samen met haar moeder en broertje gevlucht uit Syrië. Voor het oorlog werd en ze moesten vluchten, deed Aya aan ballet en ze droomt er nog altijd van om een beroemde balletdanseres te worden. Als ze buiten danst en juf Helena haar ziet dansen, mag ze meedoen in het balletklasje. Ze heeft talent en juf Helena motiveert haar om deel te nemen aan de auditie voor een prestigieuze balletschool. Kan Aya haar verleden van zich afdansen?

Ballet speelt een belangrijke rol in dit verhaal, want Aya danst: eerst in Syrië, later in Engeland. Dansen is leven, met alle mooie en met alle pijnlijke momenten.

Aya liet zich nu meeslepen door haar gevoel. De muziek ging vlugger en ze sprong, ze vloog, haar handen schoten omhoog, naar de witte lucht, vielen toen omlaag, naar de met onkruid begroeide bodem.

Herinneringen welden op… grenswachten… het vluchtelingenkamp… de benauwde container… het schip op zee… de storm…

Ze draaide nog een keer – een, twee, drie keer.

De zee… het schip… het strand… bloed in het water…

Haar lijf kwam abrupt tot stilstand. Nee. Er waren dingen die zij zich niet wilde, niet mocht, niet kon herinneren.

‘Soms kun je alleen nog maar dansen, is het niet?’

Lezen want dit is een prachtig boek! Het verbindt de thema’s ballet en vluchteling zijn prachtig aan elkaar. Hierdoor is het niet zomaar een boek over ballet, maar een boek met diepgang en een belangrijke boodschap.

Maar ik wil dansen

Rumer Godden, 1992, ISBN 9789050165235

Na vier jongens krijgt ma eindelijk de dochter waar ze zo op gehoopt had: Crystal. Twee jaar later is ze, tot haar woede, weer zwanger. Terwijl het leven van het gezin Penny om Crystal lijkt te draaien, kijkt niemand naar het nakomertje Doone om. Noodgedwongen moet hij met Crystal mee naar balletlessen, omdat er niemand is om op hem te passen. Daar neemt hij echter alles gretig in zich op en begint zijn grote liefde voor ballet. Als zijn vader hier achter komt, volgen er grote bezwaren, maar Doone zet alles op alles om een echte balletdanser te kunnen worden.

Ballet is heel belangrijk voor Doone. Hij heeft er veel talent voor, maar voelt er ook grote liefde voor. Heel anders is dit bij zijn zus Crystal, die alleen op haar best danst als ze in het midden van de aandacht staat. Crystal lijkt het vooral om de schijnwerpers te doen te zijn, terwijl het Doone echt om het dansen zelf gaat. Uiteindelijk bereiken ze beide succes: Chrystal mag als Clara in de Notenkraker dansen en Doone als het zwanenjong in Leda en de zwaan.

Lezen want dit verhaal gaat niet alleen over ballet, maar ook om het vinden van de moed om anders te zijn dan de rest en door te zetten om je droom te bereiken, ook al hebben de mensen om wie je geeft hier grote bezwaren tegen. Je ziet Doone opgroeien van kleine, soms wat verwaarloosde jongen naar een succesvolle danser. Prachtig!

Tiny pretty things

Sona Charaipotra & Dhonielle Clayton, 2020, ISBN 9789463491587

Het is het najaarsseizoen en de balletdansers van het American Ballet Conservatory wachten in spanning af totdat meneer K klaar is met tijdrekken en de bezettingslijst eindelijk bekend maakt. Iedereen weet dat Bette, net als haar zus Adele jaren terug, de rol van de Suikerfee zal krijgen in het Notenkraker ballet. Het is dan ook moeilijk voor Bette om te behappen dat niet zij, maar Gigi, het nieuwe en bovendien zwarte meisje, deze rol krijgt. Ook June is meer dan teleurgesteld omdat ze alleen maar understudy mag zijn. Haar moeder heeft gedreigd haar naar een gewone school te sturen als ze dit jaar niet een hoofdrol binnen weet te slepen. Gigi geniet in eerste instantie nog volop van haar succes, maar wordt al snel lastig gevallen met kleine pesterijtjes. Die worden alleen wel steeds kwader van aard. Hoe ver gaan de meiden om de top te bereiken?

Ballet is belangrijk voor de meiden in dit verhaal en ze gaan dan ook heel ver om de top te bereiken; zo hongeren ze zichzelf uit of proberen hun concurrenten weg te pesten. Tiny pretty things laat daarmee ook de harde kant van het danswereldje zien. Dit laat voor vriendschap bijna geen plaats:

Ik wil haar rol en ik moet toegeven dat ik er soms van geniet als ze het moeilijk heeft, maar er zijn echt wel momenten waarop ik haar aardig vind. Een beetje dan.

Er zijn nu eenmaal weinig audities, dus moet je elke kans grijpen om de hoofdrol te krijgen.

Ballet laat je dingen doen. Het laat je alles doen wat nodig is om succesvol te zijn.

Het wordt al snel duidelijk dat de meiden in dit verhaal heel ver gaan om dat succes te bereiken.

Lezen want het is een meeslepend verhaal waarin de keerzijde van dansen op professioneel niveau duidelijk wordt. Het perspectief wisselt tussen Gigi, Bette en June en dit zorgt ervoor dat je het verhaal vanuit meerdere kanten meekrijgt, maar dat je als lezer ook niet goed meer weet wat de waarheid is. Die verschillende perspectieven dragen daardoor bij aan de oplopende spanning in het verhaal. Elke keer als je denkt dat de grens bereikt is, gaat er toch weer iemand overheen.

Een korte vergelijking

De drie boeken gaan over kinderen en tieners die het dansen heel serieus nemen. Bij Aya stopt het verhaal zodra ze aangenomen is op een prestigieuze balletschool, bij Doone gaat het verhaal na zijn toelating tot een dergelijke school nog verder. Tiny pretty things gaat in het geheel over het leven op zo’n school.

Zowel in Tiny pretty things als in Maar ik wil dansen is het duidelijk dat de concurrentie groot is: er zijn maar weinig rollen en veel dansers die er voor gaan. In Maar ik wil dansen blijft de sfeer echter verbazingwekkend goed. Het is vooral Chrystal die Doone uit jaloezie het leven zuur maakt, maar de andere dansers onderling lijken elkaar nooit dwars te zitten. Dat is in Tiny pretty things wel even anders, want de danseressen lijken over lijken te gaan om die rol maar te kunnen bemachtigen. De vraag is welk scenario het meest realistisch is, de waarheid ligt vermoedelijk ergens in het midden.

Bij Tiny pretty things lijken de danseressen soms te vergeten hoe heerlijk ballet is, doordat het behalen van succes zo belangrijk geworden is. Er lijkt weinig ruimte meer over te blijven voor plezier. Datzelfde zie je, in lichtere mate, terug bij Chrystal uit Maar ik wil dansen. Het lijkt haar vooral te gaan om de aandacht die ze ermee krijgt, het in de schijnwerpers staan. Haar broertje Doone danst echter echt om het dansen zelf en ook bij Aya ui De balletschoenen van Aya ligt de motivatie van het dansen nog echt bij het dansen zelf. Bij deze twee spat de liefde voor en het plezier in ballet er dan ook nog echt vanaf.

Wees de eerste om te reageren

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *