Drie boeken over Henry VIII

Henry VIII, in Nederland ook wel bekend als Hendrik VIII, was van 1509 tot 1547 koning van Engeland. Eigenlijk was hij als tweede zoon voorbestemd voor de kerk, maar omdat zijn broer overleed, werd hij uiteindelijk koning. Hij trouwde met de weduwe van zijn broer, Catharina. Henry VIII staat bekend om zijn liefdesleven: in totaal is hij zes keer getrouwd. Belangrijker is dat hij Engeland afscheidde van de kerk van Rome – dit was als gevolg van onenigheid met de Paus over het ontbinden van zijn eerste huwelijk – wat de protestantse Reformatie onbedoeld bevorderde. Henry sterft op 55-jarige leeftijd, vermoedelijk aan een hartaanval.

Over deze illustere koning zijn verschillende verhalen geschreven. Ik las drie boeken die zich aan het hof van Henry VIII afspelen.

Wolf Hall

Hilary Mantel, 2010, ISBN 9789056723620

Thomas Cromwell groeit op onder harde hand van zijn vader, een hoefsmid. Ondanks deze afkomst weet hij toch op te klimmen, eerst als vertrouweling van Wolsey, later bij Henry VIII. Cromwell weet zich behendig door de hofintriges te manoeuvreren. Hij zorgt ervoor dat Henry bereikt wat hij wil bereiken, waaronder het huwelijk met Anne Boleyn.

Henry VIII zien we in dit boek dus met name vanuit de belevenissen van Cromwell. Henry lijkt vooral bezig te zijn met het laten ontbinden van zijn huwelijk met Katherine, zodat hij eindelijk met zijn geliefde Anne kan trouwen – ook al zorgt dit voor een breuk met de kerk. Hij is een godvrezend man en ziet zelf zijn huwelijk met Katherine niet als een geldig gesloten huwelijk. Hij weet zich niet bij iedereen even populair te maken.

Henry houdt ervan als het volk hem toejuicht wanneer hij door Londen gaat, maar een wijs vorst is niet altijd de meest populaire, en dat weet hij.

Hier klinkt hij heel rationeel, maar dat is hij lang niet altijd. Soms zijn er ook emotionele uitbarstingen:

Misschien zijn het wel helemaal niet zijn onderdanen, want hoe kunnen ze dat zijn, als ze een eed van trouw en gehoorzaamheid zweren aan de paus? Zouden ze niet, gilt hij, een eed moeten zweren aan míj?

Lezen want dit boek is fantastisch door de vele details, fijne schrijfwijze (als je er eenmaal in zit dan). Prachtige historische roman. Interessant ook dat het verhaal vanuit Cromwell verteld is. Wie van dit boek genoten heeft kan meteen doorlezen in Het boek Henry en De spiegel & het licht.

The other Boleyn girl

Philippa Gregory, 2002, ISBN 9780006514008

The other Boleyn girl, vertaald naar het Nederlands als De zusjes Boleyn, vertelt het verhaal van Mary Boleyn. Ze is veertien jaar als ze Henry VIII voor het eerst ontmoet. Hij toont al snel interesse in haar en ze wordt zijn maîtresse. Zij is verliefd op hem, maar kan niet op haar gevoel handelen: voor haar familie is Mary slechts een pion in het spel om hogerop te komen. Zodra Henry’s aandacht voor haar verslapt, wordt haar zus Anne Boleyn naar voren geschoven, zodat die kan proberen Henry als echtgenoot te strikken.

Henry VIII zien we in The other Boleyn girl vanuit de ogen van Mary Boleyn. Als jongedame is ze verliefd op de knappe, jonge koning. Later bekijkt ze hem echter met andere ogen:

He’s so desirious. Not just of love; but of everything. He’s like a child himself and when I had a child of my own, a real child, I found I had no patience with a man who wanted to be diverted like a child. When once I saw King Henry was as selfish as his own little son, I couldn’t love him any more.

Uit: The other Boleyn girl, chapter: autumn 1532

Ze noemt Henry VIII egoïstisch (hij en haar zus Anne zijn de meest egoïstische mensen die ze kent) en naarmate hij ouder wordt, gaat zijn verschijning er ook op achteruit. Hij wordt oud en dik en door een ongeluk te paard is zijn been gewond geraakt, wat vaak ook stinkt. Bovendien merkt ze op dat een koningin van Henry niet gelukkig kan zijn, al kan daar ook in meespelen dat ze zelf haar positie aan de zijde van de koning is kwijtgeraakt – ze lijkt echter wel oprecht tevreden met haar meer eenvoudige leventje. Henry krijgt steeds meer macht, zeker nadat hij losgekomen is van de paus, en wordt daardoor een gevaarlijk en onberekenbare man.

Lezen want het is interessant om het verhaal vanuit het perspectief van een vrouw te beleven. Hoe is het om in die tijd vrouw te zijn, en door de mannelijke familieleden alleen gezien wordt als middel om meer macht en rijkdommen binnen te slepen? Wat als je als vrouw ook ambitieus bent, zoals Anne Boleyn? Hoe ver ga je dan om de hoogste positie te bereiken? The other Boleyn girl is een meeslepend verhaal waarin de beleving van de vrouwen centraal staat.

De zes vrouwen van Hendrik VIII

Thera Coppens, ISBN 9023580605

Het boek begint als Hendrik nog een jongetje is. Hij is voorbestemd voor de kerk, zijn oudere broer Arthur voor het koningschap. Maar Arthur is ziek en Hendrik verslaat hem op alle terreinen. Uiteindelijk sterft Arthur en wordt Hendrik alsnog gekroond. Op het sterfbed van zijn vader belooft hij met de weduwe van zijn broer, Catharina te trouwen. Later krijgt hij echter spijt van dit huwelijk.

Henry VIII, in dit boek wordt hij Hendrik VIII genoemd, lijkt als kind meer geschikt om koning te worden dan zijn oudere broer. Hij is in eerste instantie dan ook een knappe en sterke koning, maar na de val van zijn paard gaat zijn gezondheid achteruit. Hij merkt als hij ouder wordt dat het ook lastiger wordt om een nieuwe echtgenote te vinden, dat er al twee hun hoofd zijn verloren helpt daarbij natuurlijk ook niet mee…

Lezen want in dit boek krijg je het hele verhaal te lezen: vanaf dat Hendrik VIII kind is tot aan zijn dood. Al zijn zes vrouwen komen er dus in voor. Je ziet hoe Hendrik veranderd naarmate hij ouder wordt. Dit boek zorgt dus echt voor een totaalplaatje!

Een korte vergelijking

De zes vrouwen van Hendrik VIII geeft een totaalplaatje van het leven van Henry VIII, terwijl Wolf Hall en The other Boleyn girl zich beide focussen op een deel van het verhaal, namelijk dat Henry VIII zich losmaakt van de Roomse kerk om maar met Anna Boleyn te kunnen trouwen. Die twee boeken hebben ook een grotere omvang en geven dus meer details dan De zes vrouwen van Hendrik VIII, dat slechts een bescheiden 300 bladzijden telt.

Elk van de boeken heeft een eigen perspectief. De zes vrouwen van Hendrik VIII heeft een alwetende verteller, Wolf Hall wordt verteld vanuit het perspectief van Cromwell en The other Boleyn girl wordt verteld vanuit het perspectief van Mary Boleyn. Elk van deze perspectieven zorgt weer voor een geheel eigen invalshoek, waardoor elk van deze boeken interessant is om te lezen, ook al weet je al wat er gaat gebeuren.

Een reactie

  1. Monique zei:

    Goed geschreven Merel. Twee van de drie boeken heb ik inmiddels gelezen en zijn zeker interessant. The other Boleyn girl ga ik binnenkort ook lezen.

    4 mei 2021
    Antwoord

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *